Mermaid 象限图 #

象限图(Quadrant Chart)也称为四象限矩阵图,用于将数据点按照两个维度划分为四个象限,以便进行比较和分析。

基本概念 #

象限图由两条相交的轴组成,将平面分为四个象限:

  1. 第一象限:X轴正方向,Y轴正方向
  2. 第二象限:X轴负方向,Y轴正方向
  3. 第三象限:X轴负方向,Y轴负方向
  4. 第四象限:X轴正方向,Y轴负方向

实现方式 #

Mermaid目前没有专门的象限图语法,但可以使用流程图(Flowchart)来模拟实现象限图:

1. 基本四象限图 #

mermaid
graph LR
  %% 绘制坐标轴
  subgraph 象限图
    direction TB
    %% 中心点
    center((中心))
    
    %% X轴
    x1((X-)) <--> center <--> x2((X+))
    
    %% Y轴
    y1((Y+)) <--> center <--> y2((Y-))
    
    %% 象限标签
    q1[第一象限] -.- center
    q2[第二象限] -.- center
    q3[第三象限] -.- center
    q4[第四象限] -.- center
  end

2. 带数据点的象限图 #

mermaid
graph LR
  subgraph 产品分析矩阵
    direction TB
    
    %% 坐标轴
    center((中心))
    
    %% X轴:复杂度
    x1[低复杂度] <--> center <--> x2[高复杂度]
    
    %% Y轴:价值
    y1[高价值] <--> center <--> y2[低价值]
    
    %% 象限标签
    q1[明星产品] -.- center
    q2[潜力产品] -.- center
    q3[问题产品] -.- center
    q4[瘦狗产品] -.- center
    
    %% 数据点
    p1[产品A] -.- center
    p2[产品B] -.- center
    p3[产品C] -.- center
    p4[产品D] -.- center
  end

高级实现 #

1. SWOT分析图 #

SWOT分析是一种常用的战略规划工具,可以使用象限图实现:

mermaid
graph LR
  subgraph SWOT分析
    direction TB
    
    %% 中心点
    center((SWOT))
    
    %% 坐标轴
    axis1 <--> center <--> axis2
    axis3 <--> center <--> axis4
    
    %% 象限内容
    q1[优势
Strengths] -.- center
    q2[劣势
Weaknesses] -.- center
    q3[机会
Opportunities] -.- center
    q4[威胁
Threats] -.- center
    
    %% 隐藏多余的轴
    style axis1 display:none
    style axis2 display:none
    style axis3 display:none
    style axis4 display:none
  end

2. 优先级矩阵 #

mermaid
graph LR
  subgraph 任务优先级矩阵
    direction TB
    
    %% 中心点
    center((优先级))
    
    %% X轴:紧急程度
    x1[不紧急] <--> center <--> x2[紧急]
    
    %% Y轴:重要程度
    y1[重要] <--> center <--> y2[不重要]
    
    %% 象限内容
    q1[重要且紧急
立即处理] -.- center
    q2[重要不紧急
计划处理] -.- center
    q3[紧急不重要
授权处理] -.- center
    q4[不重要不紧急
删除或推迟] -.- center
  end

3. 客户分析矩阵 #

mermaid
graph LR
  subgraph 客户价值矩阵
    direction TB
    
    %% 中心点
    center((客户价值))
    
    %% X轴:购买频率
    x1[低频率] <--> center <--> x2[高频率]
    
    %% Y轴:平均消费
    y1[高消费] <--> center <--> y2[低消费]
    
    %% 象限内容
    q1[高价值客户
重点维护] -.- center
    q2[潜力客户
培养消费] -.- center
    q3[活跃客户
提升价值] -.- center
    q4[普通客户
维持关系] -.- center
  end

4. 风险评估矩阵 #

mermaid
graph LR
  subgraph 风险评估矩阵
    direction TB
    
    %% 中心点
    center((风险评估))
    
    %% X轴:发生概率
    x1[低概率] <--> center <--> x2[高概率]
    
    %% Y轴:影响程度
    y1[高影响] <--> center <--> y2[低影响]
    
    %% 象限内容
    q1[高风险
优先处理] -.- center
    q2[中风险
监控处理] -.- center
    q3[中风险
计划处理] -.- center
    q4[低风险
接受风险] -.- center
    
    %% 风险点示例
    r1[系统崩溃] -.- center
    r2[数据丢失] -.- center
    r3[用户投诉] -.- center
    r4[服务器故障] -.- center
  end

自定义样式 #

可以通过添加样式来美化象限图:

mermaid
graph LR
  subgraph 产品组合分析
    direction TB
    
    %% 中心点
    center((产品组合))
    
    %% 坐标轴
    x1[低市场份额] <--> center <--> x2[高市场份额]
    y1[高增长率] <--> center <--> y2[低增长率]
    
    %% 象限内容
    q1[明星产品
高增长高份额] -.- center
    q2[问题产品
高增长低份额] -.- center
    q3[金牛产品
低增长高份额] -.- center
    q4[瘦狗产品
低增长低份额] -.- center
    
    %% 产品示例
    p1[产品A] -.- center
    p2[产品B] -.- center
    p3[产品C] -.- center
    p4[产品D] -.- center
  end
  
  %% 自定义样式
  classDef quadrant fill:#f9f,stroke:#333,stroke-width:2px;
  classDef product fill:#bbf,stroke:#333,stroke-width:1px,rx:5px,ry:5px;
  class q1,q2,q3,q4 quadrant;
  class p1,p2,p3,p4 product;

最佳实践 #

  1. 明确的维度定义:清晰定义X轴和Y轴代表的维度
  2. 有意义的象限标签:为每个象限添加清晰的标签和描述
  3. 适当的数据点:不要在象限图中添加过多数据点,保持图表简洁
  4. 合理的样式:使用颜色和样式区分不同的象限和数据点
  5. 清晰的标题:添加清晰的图表标题,说明图表的用途

常见应用场景 #

  1. 战略规划:SWOT分析、BCG矩阵
  2. 项目管理:任务优先级矩阵、风险评估矩阵
  3. 产品管理:产品组合分析、客户价值矩阵
  4. 人力资源:绩效评估矩阵、能力发展矩阵
  5. 市场营销:市场定位矩阵、竞争对手分析

替代实现方式 #

如果需要更专业的象限图,可以考虑使用其他工具:

  1. Microsoft Excel/Google Sheets:使用散点图实现象限图
  2. Tableau/Power BI:专业的数据可视化工具
  3. Draw.io:在线图表绘制工具
  4. Figma/Sketch:设计工具

完整示例 #

下面是一个完整的产品市场定位象限图示例:

mermaid
graph LR
  subgraph 产品市场定位矩阵
    direction TB
    
    %% 中心点
    center((市场定位))
    
    %% 坐标轴
    x1[低价格] <--> center <--> x2[高价格]
    y1[高品质] <--> center <--> y2[低品质]
    
    %% 象限内容
    q1[高端产品
高品质高价格] -.- center
    q2[性价比产品
高品质低价格] -.- center
    q3[奢侈产品
低品质高价格] -.- center
    q4[低端产品
低品质低价格] -.- center
    
    %% 竞争产品
    c1[竞争对手A] -.- center
    c2[竞争对手B] -.- center
    c3[竞争对手C] -.- center
    
    %% 我方产品
    our[我方产品] -.- center
  end
  
  %% 样式设置
  classDef quadrant fill:#e6e6fa,stroke:#333,stroke-width:1px,rx:10px,ry:10px;
  classDef competitor fill:#ffcccc,stroke:#333,stroke-width:1px,rx:5px,ry:5px;
  classDef ourProduct fill:#ccffcc,stroke:#333,stroke-width:2px,rx:5px,ry:5px;
  
  class q1,q2,q3,q4 quadrant;
  class c1,c2,c3 competitor;
  class our ourProduct;
最后更新:2026-02-08